|
接受名:Syringa reticulata (Blume) H. Hara subsp. amurensis (Rupr.) P. S. Green et M. C. Chang (accepted name)
异名:Ligustrina amurensis Rupr. (synonym)、Ligustrina amurensis Rupr. var. mandshurica Maxim. (synonym)、Syringa amurensis Rupr. (synonym)、Syringa reticulata (Blume) H. Hara var. amurensis (Rupr.) J. S. Pringle (synonym)、Syringa reticulata (Blume) H. Hara var. mandshurica (Maxim.) H. Hara (synonym)
暴马子(东北),荷花丁香(河南)
图版22:1-2
Syringa reticulata (Blume) Hara var. amurensis (Rupr.) Pringle in Phytologia 52(5): 285. 1983. ——S. amurensis Rupr. in Bull. Phys. -Math. Acad. Sci. St. Petersb. 15:371. 1857 et Mel. Biol. 2:551. 185, "S. (Ligustrina) amurensis"; Herder in Act. Hort. Petrop. 1: 420. 1871-1872; Decne. in Nouv. Arch, Mus. Hist. Nat. Paris ser. 2, 2:43. 1879; Hemsl. in Journ. Linn. Soc. Bot. 26:82. 1889, p. p.; Dipp. Handb. Laubh. 1: 117, f. 67. 1889; Schaeid. Ill. Handb. Laubh. 2:784, f. 491 d-f, 492 f-h. 1911; Bean, Trees & Shrubs Brit. lsles 2:566. 1914; Rehd. in Bailey, Stand. Cycl. Hort. 6: 3301. 1917 et Bibl. Cult. Trees & Shrubs 569. 1949 et Man. Cult. Trees & Shrubs ed. 6, 783. 1954. McKelvey, Lilac 473, pl. 155-159. 1928;陈嵘, 中国树木分类学1041, 图923. 1937; 东北木本植物图志480, 图版153, 383和图版154, 1-4. 1955; M. Noda, Fl. N. -E. Prov. China 1015. 1971. ——Ligustrina amurensis Rupr. in Beitr. Pfl. Russ. Reich. St. Pttesb. 11: 55. 1859. ——S. amurensis a. genuina Maxim. in Mem. Acad. Sci. St. Petersb. Sav. Etrang. 9:193. 1859; Nakai in Bot, Mag. Tokyo 32: 125. 1918et Fl. Sylv. Kor. 10:45, t. 17. 1921, excl. specim. Hebei. Lingelsh. in Engl. Pflanzenr. 72(IV-243): 93, f. 7, C. 1920, excl. specim. shaanxi.——Ligustrina amurensis a. mandshurica Maxim. in Bull. Acad. Sci. St. Petersb. 20:432. 1875.——S. (Ligustrina) rodundifolia Decne. in Nouv. Arch. Mus. Hist. Nat. Paris ser. 2, 2: 44. 1879. ——S. amurensis var. mandshurica (Maxim.) Korsh in Act. Hort. Petrop. 12:369. 1892. ——S. amurensis var. β. rotundifolia (Decne.) Lingelsh. in Engl. Pflanzenr. 72 (IV-243): 94. 1920.——S. reticulata (Blume) Hara var. mandshurica (Maxim. ) Hara in Journ. Jap. Bot. 17: 21. 1941; Kitagawa, Neo-Lineament. Fl. Mansh. 512. 1979.
落叶小乔木或大乔木,高4-10米,可达15米,具直立或开展枝条;树皮紫灰褐色,具细裂纹。枝灰褐色,无毛,当年生枝绿色或略带紫晕,无毛,疏生皮孔,二年生枝棕褐色,光亮,无毛,具较密皮孔。叶片厚纸质,宽卵形、卵形至椭圆状卵形,或为长圆状披针形,长2.5-13厘米,宽1-6(-8)厘米,先端短尾尖至尾状渐尖或锐尖,基部常圆形,或为楔形、宽楔形至截形,上面黄绿色,干时呈黄褐色,侧脉和细脉明显凹入使叶面呈皱缩,下面淡黄绿色,秋时呈锈色,无毛,稀沿中脉略被柔毛,中脉和侧脉在下面凸起;叶柄长1-2.5厘米,无毛。圆锥花序由1到多对着生于同一枝条上的侧芽抽生,长10-20(-27)厘米,宽8-20厘米;花序轴、花梗和花萼均无毛;花序轴具皮孔;花梗长0-2毫米;花萼长1.5-2毫米,萼齿钝、凸尖或截平;花冠白色,呈辐状,长4-5毫米,花冠管长约1.5毫米,裂片卵形,长2-3毫米,先端锐尖;花丝与花冠裂片近等长或长于裂片可达1.5毫米,花药黄色。果长椭圆形,长1.5-2(-2.5)厘米,先端常钝,或为锐尖、凸尖,光滑或具细小皮孔。花期6-7月,果期8-10月。
产于黑龙江、吉林、辽宁。生山坡灌丛或林边、草地、沟边,或针、阔叶混交林中,海拔10-1 200米。苏联远东地区和朝鲜也有分布。模式标本采自黑龙江兴安岭。
树皮、树干及茎枝入药,具消炎、镇咳、利水作用;花的浸膏质地优良,可广泛调制各种香精,是一种使用价值较高的天然香料。
原种S. reticulata(Blume) Hara in Journ. Jap. Bot. 17:21.1941.(Ligustrum reticulatum Blume, Mus. Bot. Lugd. -Bat. 1:313. 1850.) 产于日本,与本变种区别在于前者的叶片为卵形、宽卵形或卵圆形,基部圆形至浅心形,下面被短柔毛,沿中脉尤密。
|
|